II. Astronomi
III. Astronominin Dalları
IV. Güneş Sistemi
V. Samanyolu Galaksisi
VI. Kainat
VII. Astronomik Nesneler
VIII. Astronomik Yöntemler
IX. Astronomik Keşifler
Çoğu zaman Sorulan Sorular
Hususiyet | Tarif |
---|---|
Astronomi | Evrenin ve içinde olanların incelenmesi |
Müzik | Sesleri hoş bir halde düzen sanatı |
Kainat | Bütün feza ve dönemin ve içeriklerinin toplamı |
Senfoni | Orkestra için büyük ölçekli bir müzik bestesi |
Ses | Elastiki bir ortamdan iletilen ve duyulabilen bir vibrasyon |
II. Astronomi
Astronomi, kökleri erken insanların gece gökyüzünü gözlemlemelerine dayanan en eski bilimdir. Malum en eski astronomik kayıtlar, Babil astronomlarının yıldızların ve gezegenlerin hareketlerini izlemeye başladığı MÖ 4. binyıla kadar uzanır. Antik Yunan’da, Batlamyus ve Aristoteles benzer biçimde astronomlar yüzyıllardır kullanılan güneş sistemi modelleri geliştirdiler.
16. yüzyılda Nicolaus Copernicus, Güneş’i merkeze yerleştiren ve Dünya ile öteki gezegenleri onun çevresinde döndüren güneş merkezli bir güneş sistemi modeli önerdi. Bu model hemen sonra Galileo Galilei ve Johannes Kepler’in gözlemleriyle doğrulandı.
18. yüzyılda Isaac Newton, gezegenlerin, uyduların ve kuyruklu yıldızların hareketlerine birleşik bir izahat elde eden hareket ve evrensel çekim yasalarını geliştirdi. 19. yüzyılda gökbilimciler Samanyolu’nun ötesinde başka galaksilerin varlığını keşfettiler ve 20. yüzyılda evrenin kökenini açıklamak için Büyük Patlama teorisini geliştirdiler.
Günümüzde astronomi, gökbilimcilerin evreni en erken dönemlerinden günümüze kadar incelemek için muhtelif teleskoplar ve öteki araçlar kullandığı, geniş ve karmaşa bir emek verme alanıdır.
III. Astronominin Dalları
Astronomi, evrenin değişik bir yönünü inceleyen birkaç dala ayrılır.
- Gözlemsel astronomi teleskop ve öteki araçlarla nesneleri gözlemleyerek evrenin incelenmesidir.
- Kuramsal astronomi Evrenin matematiksel modeller geliştirerek ve kontrol ederek incelenmesidir.
- Star astronomisi yıldızların oluşumu, evrimi ve ölümü dahil olmak suretiyle yıldızların incelenmesidir.
- Gezegensel astronomi Güneş sistemimizdeki gezegenleri, uyduları ve öteki nesneleri inceleyen bilim dalıdır.
- Güneş dışı gezegen astronomisi Güneş dışındaki yıldızların yörüngesinde dönen gezegenleri inceleyen bilim dalıdır.
- Galaktik astronomi Galaksilerin oluşumunu, evrimini ve yapısını inceleyen bilim dalıdır.
- Kozmoloji evrenin kökeni, evrimi ve kaderi de dahil olmak suretiyle bir tüm olarak incelenmesidir.
IV. Güneş Sistemi
Güneş Sistemi, Güneş’in ve onun çevresinde direkt ya da bilvasıta olarak dönen nesnelerin kütle çekimsel olarak bağlı sistemidir. Güneş Sistemi, 4,6 milyar sene ilkin devasa bir moleküler bulutun kütle çekimsel çöküşünden oluşmuştur. Sistemin hacminin büyük çoğunluğu Güneş’tedir ve kalan kütle gezegenlerde, cüce gezegenlerde, uydularda, asteroitlerde, kuyrukluyıldızlarda ve meteoroidlerde bulunur. İç Güneş Sistemi, Güneş, Merkür, Venüs, Dünya ve Mars’tan kaynaklanır. Dış Güneş Sistemi, dev gezegenler Jüpiter, Satürn, Uranüs ve Neptün’den kaynaklanır. Cüce gezegenler, Güneş’in çevresinde dönen sadece gezegen olarak kabul edilebilecek kadar büyük olmayan gök cisimleridir. En mühim cüce gezegenler Plüton, Eris, Ceres ve Haumea’dır. Güneş Sistemi ek olarak bir takım uydu, asteroit, kuyrukluyıldız ve meteoroid ihtiva eder.
V. Samanyolu Galaksisi
Samanyolu Galaksisi, Güneş Sistemimizi içeren bir çubuklu sarmal galaksidir. Andromeda’dan sonrasında Mahalli Öbek galaksilerindeki en büyük ikinci galaksidir. Samanyolu’nun 200-400 milyar star ihtiva ettiği ve ortalama .000 fer yılı kalınlığında olduğu tahmin edilmektedir.
Samanyolu, galaksinin merkezinden kenarına kadar uzanan merkezi bir star çubuğuna haiz olduğundan çubuklu sarmal bir galaksidir. Çubuk ortalama 20.000 fer yılı uzunluğundadır ve Samanyolu’ndaki yıldızların ortalama %10’unu ihtiva eder.
Samanyolu, galaksinin merkezinden uzanan sarmal kollara haiz olduğundan sarmal bir galaksidir. Sarmal kollar ortalama fer yılı genişliğindedir ve Samanyolu’ndaki yıldızların ortalama %70’ini ihtiva eder.
Samanyolu, Mahalli Öbek galaksilerinde yer alır. Mahalli Öbek, birbirlerine kütleçekimsel olarak bağlı olan ortalama galaksiden oluşan bir gruptur. Mahalli Öbek, Başak Üstkümesi galaksilerinde yer alır.
Samanyolu, tamamını görebildiğimiz tek galaksidir. Samanyolu’nu Dünya’dan görebiliriz bundan dolayı galaksinin içindeyiz.
Samanyolu, Güneş Sistemimize ev sahipliği meydana getiren güzel ve karmaşa bir galaksidir. Yaşamak ve keşfetmek için olağanüstü bir yerdir.
VI. Kainat
Kainat, en ufak atom altı parçacıklardan en büyük galaksilere kadar mevcud her şeydir. Ortalama 13,8 milyar yaşlarında olduğu ve minimum bir milyar galaksi ihtiva ettiği tahmin edilmektedir.
Kainat genişliyor ve genişleme hızı artıyor. Bu, galaksiler arasındaki mesafenin zaman içinde arttığı anlamına geliyor. Evrenin genişlemesinin, hemen hemen tam olarak anlaşılamamış esrarengiz bir güç olan karanlık enerjiden kaynaklandığı düşünülüyor.
Kainat engin ve esrarengiz bir yerdir ve hepimiz onun reel doğasını anlamaya yeni başlıyoruz. Kainat ile alakalı daha çok şey öğrenmeye devam ettikçe, kendimiz ve evrendeki yerimiz ile alakalı da daha çok şey öğreniyoruz.
VII. Astronomik Nesneler
Astronomik nesneler uzayda mevcud her şeydir. Bunlara yıldızlar, gezegenler, aylar, kuyruklu yıldızlar, asteroitler ve bulutsular dahildir.
Yıldızlar en yaygın gök cismi türüdür. Fer ve sıcaklık yürüyerek dev gibi gaz küreleridir. Yıldızlar Dünya’daki bütün hayat için enerji deposudur.
Gezegenler yıldızlardan daha küçüktür ve onların çevresinde dönerler. Güneş sistemimizde sekiz gezegen vardır: Merkür, Venüs, Dünya, Mars, Jüpiter, Satürn, Uranüs ve Neptün.
Aylar gezegenlerden daha küçüktür ve onların çevresinde dönerler. Güneş sistemimizde 200’den fazla ay vardır. Dünya’nın ayı, insanların ziyaret etmiş olduğu tek aydır.
Kuyrukluyıldızlar Güneş’in çevresinde dönen ufak, buzlu nesnelerdir. Gaz ve tozdan oluşan uzun kuyrukları vardır.
Asteroitler Güneş’in çevresinde dönen ufak, kayalık nesnelerdir. Gezegenlerden ve uydulardan oldukca daha küçüktürler.
Bulutsular uzayda bulunan gaz ve toz bulutlarıdır. Yıldızların doğum yeridirler.
VIII. Astronomik Yöntemler
Astronomik yöntemler evreni incelemek için kullanılan tekniklerdir. Bunlar şunları ihtiva eder:
- Gözlemsel astronomi
- Kuramsal astronomi
- Hesaplamalı astronomi
Gözlemsel astronomi gökyüzünü gözlemleme ve görülenleri kaydetme uygulamasıdır. Bu, teleskoplar, kameralar ve öteki araçlar kullanılarak yapılabilir. Kuramsal astronomi, matematiksel modeller ve bilgisayar simülasyonları kullanarak evrenin incelenmesidir. Hesaplamalı astronomi, astronomik verileri çözümleme etmek ve evrenin modellerini kurmak için bilgisayarların kullanılmasıdır.
Astronomik yöntemler, gezegenlerin, yıldızların, galaksilerin ve kara deliklerin keşfi de dahil olmak suretiyle kainat ile alakalı birçok mühim bulgu yapmak için kullanılmıştır. Ek olarak evrenin tarihini incelemek ve onu yöneten fizik yasalarını öğrenmek için de kullanılmıştır.
IX. Astronomik Keşifler
Tarih süresince, gece gökyüzünün en erken gözlemlerinden çağıl teleskopların son olarak bulgularına kadar astronomik keşifler yapılmış oldu. En mühim keşiflerden bazıları şunlardır:
- 16. yüzyılda Nicolaus Copernicus’un güneş sisteminin güneş merkezli modelini keşfetmesi
- 17. yüzyılda Galileo Galilei’nin Jüpiter’in uydularını keşfetmesi
- Satürn’ün halkalarının 17. yüzyılda Christiaan Huygens tarafınca keşfedilmesi
- 19. yüzyılda Giuseppe Piazzi’nin Mars ve Jüpiter arasındaki asteroit kuşağını keşfetmesi
- 19. yüzyılda Urbain Le Verrier tarafınca Neptün’ün keşfi
- 20. yüzyılda Clyde Tombaugh tarafınca Plüton’un keşfi
- 1960’larda Arno Penzias ve Robert Wilson tarafınca kozmik mikrodalga arka plan radyasyonunun keşfi
- Edwin Hubble’ın 1920’lerde evrenin hızlanan genişlemesini keşfetmesi
- 20. yüzyılın sonu ve 21. yüzyılın başlangıcında karanlık madde ve karanlık enerjinin keşfi
Bunlar yüzyıllar süresince meydana getirilen birçok astronomik keşiften yalnız birkaçı. Her bulgu evrendeki yerimizi daha iyi anlamamıza destek oldu.
S: Astronomi nelerdir?
A: Astronomi, yıldızlar, gezegenler, uydular, kuyrukluyıldızlar, asteroitler ve galaksiler de dahil olmak suretiyle evrenin ve gök cisimlerinin ilmi çalışmasıdır.
S: Astronominin dalları nedir?
A: Astronominin dalları şunlardır:
* Gözlemsel astronomi: Teleskop ve öteki aletlerle gök cisimlerini gözlemleyerek inceleyen bilim dalı.
* Kuramsal astronomi: Evrenin matematiksel modeller ve bilgisayar simülasyonları kullanılarak incelenmesi.
* Tatbiki astronomi: Astronominin navigasyon, meteoroloji ve yerbilim benzer biçimde öteki alanlardaki sorunları sökmek için kullanılması.
S: Birtakım gök cisimleri nedir?
A: Birtakım astronomik nesneler şunlardır:
* Yıldızlar: Evrendeki fer ve ısının başlıca deposu olan ışıklı, sıcak, gaz halindeki cisimlerdir.
* Gezegenler: Yıldızların çevresinde dönen büyük, küresel gök cisimleri.
* Uydular: Gezegenlerin organik uydularıdır.
* Kuyrukluyıldızlar: Güneş’in çevresinde uzun, eliptik yörüngelerde dönen buzlu gök cisimleridir.
* Asteroitler: Mars ve Jüpiter’in yörüngeleri içinde Güneş’in çevresinde dönen kayalık gök cisimleridir.
* Galaksiler: Yıldızların, gazların ve tozların kütle çekimsel olarak birbirine bağlı olduğu büyük topluluklar.
0 Yorum